Zwrot kosztów przy wcześniejszej spłacie pożyczki pozabankowej – czy firmy pożyczkowe rozliczają się tak samo jak banki?

utworzone przez | lis 18, 2026 | Aktualności, kredyty konsumenckie (PLN)

Zwrot kosztów przy wcześniejszej spłacie pożyczki pozabankowej przysługuje na takich samych zasadach jak w banku, bo oba rodzaje umów podlegają tej samej ustawie o kredycie konsumenckim. Firma pożyczkowa musi więc proporcjonalnie obniżyć koszty pożyczki, jeśli spłacisz ją przed terminem. W praktyce rozliczenia często wyglądają inaczej, a część firm zwraca mniej, niż powinna. Wyjaśniamy, jakie przysługują Ci uprawnienia, na jakie praktyki uważać i jak ubiegać się o należny zwrot środków.

    Czy firmy pożyczkowe muszą zwracać koszty tak jak banki?

    Tak. Zgodnie z art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim instytucje finansowe mają obowiązek oddać konsumentom proporcjonalną część wszystkich kosztów pożyczki. Przepis obejmuje kredyty gotówkowe, ratalne i konsolidacyjne, a także pożyczki pozabankowe spłacone przed terminem w całości lub w części.

    W praktyce oznacza to, że nie ma znaczenia, czy umowę podpisałeś z bankiem, czy z firmą działającą online. Liczy się to, że jesteś konsumentem, a pożyczka mieści się w limicie ustawy (obecnie 255 550 zł).

    Zwrotowi podlegają nie tylko odsetki. Dotyczy to także prowizji, opłaty przygotowawczej i innych kosztów pobranych z góry. Taką wykładnię potwierdził w 2019 roku TSUE w wyroku w sprawie Lexitor (C-383/18). Wcześniej firmy często twierdziły, że opłaty jednorazowe „już zostały wykonane”, więc nie podlegają zwrotowi –  dziś to stanowisko nie ma oparcia w prawie.

      Czy firmy pożyczkowe naprawdę rozliczają się tak samo jak banki?

      Nie zawsze, a to właśnie tu pojawia się problem. Sama zasada jest taka sama, ale jej stosowanie bywa różne. UOKiK wydał kilka decyzji wobec firm pożyczkowych za zaniżanie zwrotów. Przykładowo wobec Profi Credit badano pominięcie zwrotu opłaty przygotowawczej za okres, o który skrócono umowę. W 2024 roku w decyzji wobec LoanMe oceniano m.in. rozliczanie pożyczek spłaconych przed wrześniem 2019 roku i informacje kierowane do klientów, którzy wnioskowali o zwrot.

      Typowe praktyki, na które warto uważać:

      • odmowa zwrotu opłaty przygotowawczej lub prowizji,
      • liczenie zwrotu od nieprawidłowej daty,
      • propozycja ugody z kwotą niższą niż wynika z przepisów,
      • informacja, że zwrot „nie przysługuje”, bo pożyczka spłacona była dawno temu.

      Banki również zdarzało się spierać o te kwestie, ale firmy pozabankowe, szczególnie przy krótkich pożyczkach z wysokimi opłatami, zwykle mają większy powód do zaniżania zwrotów, bo koszty stanowią znaczną część umowy.

        mężczyzna trzymający w dłoni banknoty 100 zł

        Jak odzyskać pieniądze za wcześniejszą spłatę pożyczki?

        Zwrot powinien nastąpić po spłacie, ale w praktyce część instytucji rozlicza się dopiero po zgłoszeniu roszczenia. Aby go otrzymać, należy złożyć w instytucji reklamację, najlepiej powołując się na art. 49 ustawy i wyrok TSUE. Instytucja ma na odpowiedź 30 dni.

        W reklamacji podaj numer umowy, datę spłaty i kwotę, którą Twoim zdaniem należy zwrócić, razem z wyliczeniem. Jeśli firma odmówi lub zaniży kwotę, możesz zwrócić się do Rzecznika Finansowego albo skierować sprawę do sądu. Zwrotu mogą domagać się osoby, które zawarły umowę po 18 grudnia 2011 roku. Warto sprawdzić też starsze, już spłacone pożyczki, bo część z nich mogła zostać rozliczona nieprawidłowo.

        Czy nowa ustawa o kredycie konsumenckim coś zmieni?

        Na ten moment obowiązują dotychczasowe przepisy, w tym art. 49 obecnej ustawy o kredycie konsumenckim. W Polsce trwają wprawdzie prace nad nową ustawą wdrażającą unijną dyrektywę 2023/2225, jednak jej termin jest przesuwany – prace nad projektem zostały wstrzymane i rozpoczęte od nowa w maju 2026 roku.

        Kiedy warto sprawdzić rozliczenie spłaconej pożyczki?

        Firmy pożyczkowe mają taki sam obowiązek zwrotu kosztów przy wcześniejszej spłacie jak banki, a rozbieżności pojawiają się dopiero w praktyce rynkowej. Jeśli spłaciłeś pożyczkę przed terminem, sprawdź, czy otrzymane rozliczenie zgadza się z zapisami Twojej umowy – potencjalny zwrot może wynosić od kilkudziesięciu do kilkuset złotych, a przy wyższych i dłuższych pożyczkach więcej.

        Zgromadź umowę pożyczkową oraz potwierdzenie spłaty, wylicz należną kwotę i złóż reklamację. Jeżeli sprawa jest skomplikowana lub pożyczkodawca odmawia wypłaty, warto skonsultować dokumentację z kancelarią prawną specjalizującą się w prawie konsumenckim.

        Strefa FAQ – najczęstsze pytania

        Czy zwrot kosztów przysługuje także przy częściowej wcześniejszej spłacie pożyczki?

        Tak. Przepisy obejmują spłatę w całości lub w części, a koszty obniża się proporcjonalnie do skróconego okresu.

        Czy firma pożyczkowa może odmówić zwrotu prowizji, bo została „wykonana"?

         Nie. Po wyroku TSUE w sprawie Lexitor zwrotowi podlegają także koszty jednorazowe, w tym prowizja i opłata przygotowawcza, w części odpowiadającej skróconemu okresowi umowy.

        Co zrobić, jeśli firma nie zwróciła kosztów albo zwróciła za mało?

        Złóż pisemną reklamację z powołaniem się na art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim. Gdy odpowiedź będzie odmowna, możesz zwrócić się do Rzecznika Finansowego lub do sądu.

        Powiązane artykuły